Ճանաչենք Սյունիքի մարզի տաղանդներին- Զավեն Տատինցյան
· Գորիս
Զավեն Տիգրանի Տատինցյանը հայ անվանի բեմադրիչ և ռեժիսոր է, ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ: Ծնվել է 1926 թվականի սեպտեմբերի 22-ին Գորիս քաղաքում, իսկ կյանքից հեռացել է 2005 թվականի փետրվարի 11-ին Երևանում՝ 78 տարեկան հասակում: Ամուսնացած է եղել ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Օլգա Մելիք-Վրթանեսյանի հետ:
1950 թվականին Զավեն Տատինցյանն ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի ռեժիսորական ֆակուլտետը: Ավարտելուց հետո աշխատանքի է անցել Երևանի Պատանի հանդիսատեսի թատրոնում (ՊՀԹ), որտեղ սկզբում եղել է ռեժիսորի ասիստենտ, 1953 թվականից՝ ռեժիսոր, իսկ 1957-1959 և 1962-1980 թվականներին գլխավորել է թատրոնը որպես գլխավոր ռեժիսոր: 1959-1962 թվականներին աշխատել է որպես Երևանի Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնի ռեժիսոր: Բացի թատերական գործունեությունից, նա 1956 թվականից դասավանդել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտում՝ 1979 թվականին ստանալով պրոֆեսորի կոչում:
Տատինցյանն իր առաջին ինքնուրույն բեմադրությունը ներկայացրել է 1952 թվականին՝ ըստ Ն. Օստրովսկու «Ինչպես էր կոփվում պողպատը» երկի: Իր ստեղծագործական ուղու ընթացքում նա Երևանի Պատանի հանդիսատեսի, Գ. Սունդուկյանի անվան, ինչպես նաև շրջանային և այլ թատրոններում բեմադրել է շուրջ 100 ներկայացում:
Նրա աչքի ընկնող աշխատանքներից են Մ. Շաթիրյանի «Երաժշտախումբ» (1957), Կ. Գոցցիի «Ագռավը» (1959, հայ բեմում առաջին անգամ), Է. Ռոստանի «Ռոմանտիկները» (1963) և Մ. Գորկու «Քաղքենիներ» (1965) պիեսների բեմադրությունները: 1970-1980-ական թվականներին Տատինցյանը հատուկ ձգտել է խաղացանկը համահունչ դարձնել գիտատեխնիկական հեղափոխության դարաշրջանի մանուկ սերնդի մտավոր զարգացմանը: Այդ շրջանի հայտնի բեմադրություններից են Տ. Գաբբեի «Անագե մատանիներ» (1971), Յ. Կորչակի «Մաթիուշ առաջին թագավորը» (1971), Ա. Լինդգրենի «Մանչուկն ու Կառլսոնը» (1973) և «Երկարագուլպա Պեպպին», Սաղաթել Հարությունյանի «Աղջիկը, Ծիպիլին և Տիմբական» (1979) պիեսները:
Բացի նշվածներից, նրա բեմադրությունների ցանկում ընդգրկված են նաև Յ. Օսչենաշեկի «Ռոմեոն, Ջուլիետը և խավարը», Հովհաննես Թումանյանի «Գիքորը», Մաքսիմ Գորկու «Թշնամիներ», Ալեքսանդր Շիրվանզադեի «Պատվի համար» և «Չար ոգի» ներկայացումները:
Վաստակաշատ արվեստագետի գործունեությունը գնահատվել է մի շարք պատվավոր տիտղոսներով և մրցանակներով: 1965 թվականին նրան շնորհվել է ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործչի, իսկ 1979 թվականին՝ ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստի կոչում: 2002 թվականին պարգևատրվել է ՀՀ «Մովսես Խորենացի» մեդալով, իսկ 2003 թվականին արժանացել է ՀԹԳՄ «Արտավազդ» մրցանակի: