Բացահայտիր Սյունիքը- Սուրբ Հովհաննես եկեղեցի (Մեղրու վանք)
· Մեղրի
Հայաստանի հարավային դարպաս հանդիսացող Սյունիքի մարզի Մեղրի քաղաքում է գտնվում հայկական միջնադարյան ճարտարապետության ուշագրավ հուշարձաններից մեկը՝ Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին, որը տեղացիների շրջանում հայտնի է նաև պարզապես Մեղրու վանք անվամբ։
Այս հոյակերտ կառույցն արժանիորեն ընդգրկված է Մեղրիի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցանկում և հանդիսանում է տարածաշրջանի հոգևոր ու մշակութային կարևորագույն արժեքներից մեկը։
Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին կառուցվել է XVII դարում և դասվում է գմբեթավոր եկեղեցիների շարքին։ Այն վեր է խոյանում Մեղրի քաղաքի հյուսիսային բարձրադիր մասում՝ իր ճարտարապետական լուծումներով հիանալիորեն համահունչ լինելով շրջակա լեռնային բնապատկերին։
Իր հորինվածքով այն քառամույթ, գմբեթավոր բազիլիկ կառույց է։ Եկեղեցու շինարարության համար որպես հիմնական նյութ ծառայել է տեղական կոպտատաշ բազալտե քարը, սակայն կառույցի վեհաշուք գմբեթն ամբողջությամբ աղյուսաշեն է, ինչը յուրահատուկ հակադրություն և գեղագիտական տեսք է հաղորդում հուշարձանին։
Կառույցի ներքին հարդարանքն ու տարածական լուծումները վկայում են միջնադարյան վարպետների բարձր պրոֆեսիոնալիզմի մասին։ Արևմուտքից արևելք ձգված ուղղանկյուն դահլիճը երկու զույգ հզոր մույթերով բաժանված է երեք նավերի։ Գնդաձև գմբեթը հմտորեն տեղադրված է աղոթասրահի կենտրոնական հատվածում։ Հետաքրքիր է նաև թմբուկի կառուցվածքը․ այն ներսի կողմից ունի գլանաձև տեսք, իսկ դրսից բազմանկյուն է՝ բաղկացած 12 նիստերից։
Դեպի տաճար տանող միակ հեծելազորային մուտքը բացված է արևմտյան կողմից։
Եկեղեցու ներսի տարածքը մշակված է աղյուսե դեկորատիվ որմնակամարներով, իսկ պատերի խորշերն ու որմնակամարներն ունեն ընդգծված սլաքաձևություն, ինչը բնորոշ է ուշ միջնադարի հայկական ճարտարապետական ոճին։ Ժամանակին եկեղեցուն արևմտյան կողմից կից է եղել ուղղանկյուն հատակագծով, կիսաշրջանաձև թաղով և եռակամար բաց սրահ, որն այսօր, ցավոք, վերածվել է ավերակի։
Այս պատմական կառույցի և տարածաշրջանի հուշարձանների մասին առավել խորությամբ կարելի է ծանոթանալ մասնագիտական գրականության մեջ, մասնավորապես՝ Մ․ Հասրաթյանի «Սյունիքի XVII-XVIII դդ․ ճարտարապետական համալիրները» (Երևան, 1973 թ․) և «Մեղրու շրջանի հուշարձանները» (Երևան, 1987 թ․) աշխատություններում։
Տեղակայումը՝ Հայաստան, Սյունիքի մարզ, քաղաք Մեղրի
Կոորդինատները՝ 38°54′27″N 46°14′18″E