Բացահայտիր Սյունիքը - Սյունիքի մարզ. Հայաստանի հարավային դարպասն ու ռազմավարական հենասյունը

Սյունիքի մարզը Հայաստանի Հանրապետության ամենախոշոր և աշխարհաքաղաքական տեսանկյունից ամենաառանցքային վարչատարածքային միավորն է, որը զբաղեցնում է երկրի հարավային հատվածը՝ 4,506 կմ² տարածքով: Այն գտնվում է հյուսիսային լայնության 38°50'-ից 39°47'-ի և արևելյան երկայնության 45°43'-ից 46°37'-ի միջև:

Սյունիքը հյուսիսից սահմանակից է Վայոց Ձորի մարզին, հարավից՝ Արաքս գետով Իրանի Իսլամական Հանրապետությանը, արևմուտքից՝ Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությանը, իսկ արևելքից՝ Ադրբեջանին (նախկինում՝ Արցախի Հանրապետությանը):

Մարզի վարչական կենտրոնը Կապան քաղաքն է, որը տեղակայված է Խուստուփ լեռան ստորոտին:

Սյունիքի ռելիեֆը խիստ լեռնային է և կտրտված, որտեղ ամենաբարձր կետը Կապուտջուղ լեռնագագաթն է՝ 3904 մետր բարձրությամբ, իսկ ամենացածրը՝ Մեղրու կիրճը՝ մոտ 380 մետր:

Տնտեսական տեսանկյունից մարզը Հայաստանի հանքարդյունաբերության կենտրոնն է, որտեղ գործում են Քաջարանի և Կապանի հզոր կոմբինատները:

Բնակչությունը 2023 թվականի տվյալներով կազմում է շուրջ 134,600 մարդ, ովքեր բնակվում են 8 խոշորացված համայնքներում, այդ թվում՝ 7 քաղաքային և 132 գյուղական բնակավայրերում:

Սյունիքը երկրի տրանսպորտային կարևորագույն հանգույցն է, որի միջոցով իրականացվում է ցամաքային կապը Իրանի հետ Մեղրիի անցակետով:

Մարզի կլիման բազմազան է՝ սկսած Սիսիանի խիստ լեռնայինից մինչև Մեղրու մերձարևադարձային գոտին:

Պատմականորեն Սյունիքը եղել է հայկական պետականության պահպանման հենարանը, ինչի վառ ապացույցն են 18-րդ դարի ազատագրական պայքարը և 20-րդ դարի սկզբին Գարեգին Նժդեհի գլխավորած ինքնապաշտպանական մարտերը, որոնք կանխորոշեցին տարածաշրջանի հայկական պատկանելությունը: